Bulaşıcı hastalıklar ne demektir?

Bulaşıcı hastalıklar mikroorganizma denen oldukça ufak canlıların niçin oldukları hastalıklardır. Bu canlıların bir kısmı, normalde vücut içinde gaziantep escort bağırsak gibi muayyen organlarda olmasına karşın değişik organ ve dokulara geçtiğinde rahatsızlık oluşturabilir. Bazı mikroorganizmalar ise toprakta ya da öteki kaynakta bulunup insanlara bulaştığı takdirde hastalığa niçin olur. Bulaşıcı rahatsızlıkların bir oldukça bulaşma tekniği vardır. Bazı bulaşıcı hastalıklar kişiden şahsa geçer. Bazı hastalıklar ise böcekler ya da öteki hayvanlar tarafınca bulaşır. Ayrıca, bozulmuş yiyecekler ya da pis su kaynakları da bulaşıcı hastalıklara sebebiyet verebilir. Bulaşıcı rahatsızlıkların emareleri nelerdir? Her bulaşıcı hastalığın kendine has alemet ve semptomları vardır. Fakat bir oldukça bulaşıcı hastalıkta ortak olan, genel işaret ve emareler bulunmaktadır. Bunlar aşağıdaki şekilde sıralanabilir: ateş ishal bitkinlik kas ağrıları öksürme Bulaşıcı hastalıklara neler niçin olur? Bulaşıcı hastalıklara değişik mikroorganizmalar niçin olabilir. Aşağıda mikroorganizmaların türleri ve niçin oldukları değişik hastalıklar yer almaktadır: Bakteriler: Bu tek hücreli organizmalar boğaz, idrar yolu enfeksiyonları ve tüberküloz gibi hastalıklardan sorumludur. Virüsler: Bakterilerden oldukça daha ufak canlılardır. Virüsler soğuk algınlığından AIDS’e kadar birden fazla hastalığa niçin olur. Mantarlar: Saçkıran ve sporcu ayağı gibi bir oldukça cilt hastalığına mantarlar niçin olur. Ayrıca mantarlar genital bölgeyi de etkileyebilir. Farklı mantar türleri akciğer ya da sinir sistemine bulaşarak hastalığa niçin olabilir. Parazitler: Hayvan dışkısından ya da sivrisinek ısırığı gibi bir böcek ısırığından parazit bulaşabilir. Sıtma, parazitlerden meydana gelen ve maksimum malum hastalıklardan biridir. Bulaşıcı rahatsızlıkların bulaşma yöntemleri nelerdir? Bulaşıcı hastalıklar direkt olarak ya da bilvasıta temas ile bulaşabileceği gibi, virüs ya da bakteri taşıyan böcek ısırıkları ya da gıdalar yoluyla da bulaşabilir. DOĞRUDAN TEMAS Bulaşıcı rahatsızlıkların çoğuna yakalanmanın en basit yolu, hasta bir şahıs ya da hayvanla direkt olarak temasa geçmektir. Doğrudan temas yöntemleri aşağıdaki gibi listelenebilir. İnsandan insana: Bulaşıcı (enfeksiyöz) hastalıklar genel anlamda bakteri, virüs ya da öteki mikropların bir kişiden diğerine direkt olarak aktarılmasıyla yayılır. Bakteri ya da virüs taşıyan bir kişi, sıhhatli birine dokunur, sarılır, hapşırır ya da öksürürse bakteri & virüs taşınabilir. Ayrıca cinsel ilişki gibi vücut sıvıları değişimi ile sonuçlanan eylemlerle de mikroplar bulaşabilir. Bazen virüs ya da bakterili kişide rahatsızlık gözlenmese de, taşıyıcı olup, başkalarını hasta edebilir. Hayvandan insana: Evcil hayvanlar da dahil olmak suretiyle enfekte bir hayvan tarafınca ısırılmak ya da çizilmek hastalığa niçin olabilir. Kuduz ya da tetanoz gibi birtakım bulaşıcı hastalıklar, tedavi edilmediği takdirde ölümcül olabilir. Hayvan atıkları ile temas, bulaşıcı hastalıklara yakalanmanın öteki bir yoludur. Örneğin, kedi kumu değişiklik yapma esnasında toksoplazma enfeksiyonuna yakalanabilirsiniz. Anneden karnındaki bebeğe: Hamile bir kadın, doğmamış bebeğine bulaşıcı hastalıklara yol açan mikropları geçebilir. Bazı mikroplar plasentadan ya da anne sütünden geçebilir. Vajinadaki mikroplar ise doğum esnasında bebeğe bulaşabilir. DOLAYLI TEMAS Doğrudan temas olmadan da bulaşıcı hastalıklara yakalanabilirsiniz. Pek oldukça mikrop, masa üstü, kapı tokmağı ya da musluk tutacağı gibi cansız bir nesnede uzun süre varlığını sürdürebilir. Örneğin grip ya da soğuk algınlığı olan bir şahıs tarafınca kullanılan bir kapı tokmağına dokunduğunuzda, burada bıraktığı mikroplar elinize bulaşabilir. Ellerinizi yıkamadan ilkin gözlerinize, ağzınıza ya da burnunuza dokunursanız virüs size yerleşir. TAŞIYICI BÖCEK ISIRIKLARI Bazı mikroplar, sivrisinekler, pire, bit ya da keneler gibi taşıyıcılarla taşınırlar. Sivrisinekler sıtma paraziti ya da Batı Nil virüsü taşıyabilir. Geyik keneleri, Lyme hastalığına yol açan bakterileri taşıyabilir. Bunun dışında Kırım Kongo kanamalı ateşi de kenelerle taşınan tehlikeli bir virüs kararı oluşur. KİRLİ YA DA BOZUK GIDALAR Hastalığa yol açan mikroplar vücudunuza gıdalar yoluyla da girebilir. Bu tip enfeksiyonlar genel anlamda mikropların tek bir kaynaktan, bir oldukça insanı aynı anda hasta etmesiyle sonuçlanır. Kimler bulaşıcı hastalıklara daha oldukça yakalanma riski altındadır? Herkes bulaşıcı rahatsızlıkları yakalanabilir ama bağışıklık sistemi muntazam çalışmayanlar daha yüksek risk altındadır. Bu kişiler aşağıdaki şekilde sıralanabilir: Organ nakli sonra organ reddini engellemek için bağışıklık sistemini baskılayan ilaçlar kullananlar HIV pozitif bireyler bağışıklık sistemini etkileyen kanser türlerine ya da öteki hastalıklara haiz olanlar implant kullananlar kifayetsiz beslenenler yaşlılar bebekler Bulaşıcı rahatsızlıkların komplikasyonları nelerdir? Bulaşıcı rahatsızlıkların bir oldukça yalnızca ufak komplikasyonlara sahiptir. Ancak zatürre, AIDS ve menenjit gibi birtakım enfeksiyonlar yaşamı tehdit edebilir. Araştırmalar birkaç enfeksiyon türünün, uzun vadeli artmış kanser riskiyle ilişkili bulunduğunu göstermiştir: İnsan papilloma virüsü, rahim ağzı kanseri Helicobacter pylori, mide kanseri ve peptik ülserler Hepatit B ve C ise karaciğer kanseri ile bağlantılı bulunmuştur. Bulaşıcı hastalıklar ve korunma yolları nelerdir? Enfeksiyon riskini azaltmak için aşağıdaki alışkanlıkları kazanmak önemlidir: Elleri yıkamak: Özellikle yiyecekler hazırlamadan ilkin ve sonra, yemekten ilkin ve tuvaleti kullandıktan sonra elleri kafi oranda yıkamak önemlidir. Eller mikropların vücuda girmesinin yaygın bir yolu olduğundan, gözlerinize, burnunuza ya da ağzınıza dokunmamaya çalışın. Aşı olmak: Aşılama, bir oldukça hastalığa yakalanma olasılığınızı büyük oranda azaltır. Hem çocuklar hem de yetişkinler aşılarını takip edip lüzumlu vakit yeniletmelidir. Hasta olunca evde kalmak: Bulaşıcı rahatsızlıkların engellenmesi ve daha hızlıca iyileşmek için kusma, ishal ya da ateş gibi belirtilerde, işe ya da okula gidilmemesi gerekir. Yiyecekleri güvenilir bir halde hazırlamak: Yemek hazırlarken tezgahları ve öteki mutfak yüzeylerini pak tutun. Öğütülmüş etler için, minimum 71o C; kümes hayvanları için 74o C; ve öteki bir oldukça etler için, minimum 63o C kuralı unutulmamalıdır. Ayrıca, pişmiş yiyeceklerin uzun süre oda sıcaklığında kalmasına izin verilmemelidir. Güvenli cinsel ilişki yaşamak: Partnerler cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar taşıyor ya da yüksek riskli cinsel geçmişe sahipse her vakit prezervatif kullanmalıdır. Kişisel eşyaların paylaşmamak: Bireyler, kendi diş fırçasını, tarak ve tıraş bıçağını kullanmalı, bardak ya da yemek kaplarını paylaşmamalıdır. Seyahat etmeden tedbir almak: Ülke dışına yolculuk ediliyorsa, bir sıhhat çalışanı ile sarı humma, kolera, hepatit A ya da B gibi hususi aşılar ile ilgili konuşulmalıdır. Bulaşıcı hastalıklar iyi mi teşhis edilir? Doktorunuz, belirtilerinize neyin yol açtığını belirlemeye destek olmak için laboratuvar çalışması ya da görüntüleme taraması isteyebilir. Laboratuvar testleri: Birçok bulaşıcı rahatsızlık benzer alemet ve semptomlara sahiptir. Vücut sıvılarının örnekleri birtakım durumlarda hastalığa yol açan muayyen mikropların kanıtlarını ortaya çıkarabilir. Bu, doktorun tedaviyi düzenlemesine destek olur. En sık istenen testler, kan, idrar ve boğaz kültür testleridir. Bunun dışında hekiminiz lüzumlu görürse dışkı örneği ya da omurilikten sıvı alınmasını da isteyebilir. Görüntüleme taramaları: X-ışınları, bilgisayarlı tomografi ve manyetik rezonans görüntüleme gibi taramalar, tanı koyma ve emarelere niçin olabilecek öteki koşulları elemeye destek olabilir. Biyopsiler: Biyopsi esnasında test için bir organdan ufak bir doku örneği alınır. Örneğin, pnömoniye niçin olabilecek muhtelif mantarlar için bir akciğer dokusu biyopsisi denetim edilebilir. Bulaşıcı hastalıklar iyi mi tedavi edilir? Hangi tür mikropların hastalığa yol açtığını bilmek, doktorunuzun makul tedaviyi seçmesini kolaylaştırır. Antibiyotikler: Antibiyotikler bakterilere karşı savaşan ilaçlardır. Sadece bakterilerde işe yaradıkları için viral hastalıklarda reçete edilmezler. Ayrıca, antibiyotiklerin yanlış kullanımı, bakterilerin bu tedaviye direnç kazanmasına sağlayarak, tedavinin daha da zorlaşmasına niçin olur. Bu nedenle lüzumsuz antibiyotik tedavisinden kaçınmak oldukça önemlidir. Antiviraller: Antiviraller birtakım virüslere karşı işe yarayabilir. Fakat her virüse karşı bir antiviral geliştirilmemiştir. Antifungaller: Topikal antifungal ilaçlar, mantarların yol açtığı cilt ya da tırnak enfeksiyonlarını tedavi etmek için kullanılabilir. Akciğerleri ya da mukozaları etkileyenler gibi birtakım mantar enfeksiyonları, oral bir antifungal ile tedavi edilebilir. Özellikle bağışıklık sistemi zayıflamış insanlarda görülen daha şiddetli iç organ fungal enfeksiyonları, damar içi kullanılan (intravenöz) antifungal ilaçlar gerektirebilir. Anti-parazitikler: Sıtma dahil birtakım rahatsızlıkların tedavisi için anti-parazitikler kullanılır. Ayrıca bağırsak enfeksiyonlarında da kullanılan birtakım antiparazitik ilaçlar bulunmaktadır.