İkinci elde boya ve değişen parça neden fiyat düşürüyor? Altındaki sebep başka

Oğuzcan Atış / Milliyet.com.tr – İkinci el araba piyasasında parça değişimi ve boya gibi işlemler, otomobillerin fiyatını mühim şekilde etkiliyor. Türkiye’de çoğu şahıs bu işlemlerin vasıta fiyatlarını negatif etkilediğini düşünse de aslında bu mevzu aslında dünyada birazcık daha farklı. İşlem görmüş araçlar çoğu Avrupa ülkesinde ‘yenilenmiş araç’ olarak görülüyor ve araçlar çok daha yüksek sayılara satılabiliyor. Peki dünyada daha başkayken niçin Türkiye’de tam tersi yaşanıyor? Ankara Oto Galericileri Derneği ve Ankara Oto Galericileri Kooperatifi Başkan Yardımcısı Hamza Avcı ile Milliyet Gazetesi Dış Haberler Müdürü ve Otomotiv Editörü Levent Köprülü‘ye sorduk.

‘KUSUR GİBİ GÖSTERİP FİYAT KIRMAK İSTİYORLAR’

Değişen parçası olan ya da boyalı olan araçların Avrupa başta olmak suretiyle dünyanın çoğu noktasına kıymet kazandığını belirten Ankara Oto Galericileri Derneği ve Ankara Oto Galericileri Kooperatifi Başkan Yardımcısı Hamza Avcı, değişen parçalar nedeniyle araçların fiyatının düşmesinin doğru olmadığını söyleyerek şu şekilde devam etti:

“Yaklaşık 35 senedir araba alıp satıyorum. Türkiye’de bu durumun eskiden beri süren bir anlayış bulunduğunu söyleyebilirim. Türkiye’de değişen parça ya da boya olması aracın fiyatını düşürüyor. Aslında bu doğru bir anlayış değil. Çünkü araçta özgün değişen parça olması aracın yenilendiğini gösterir ve bu daha iyi bir durumdur. Ya da boyanan bir parçası olan aracın çizikleri onarılmış demektir ve gene bu da iyi bir durumdur.”

Yapılan değişimin araçların kıymetini düşürmesinin en büyük sebebine ilişkin, “Bence insanoğlu bunu bir eksiklik olarak gösterip fiyat kırmak istiyor, öteki bir nedeni bulunduğunu düşünmüyorum” diyen Avcı, şunu da ekledi: “Orijinal parça değişimi ya da boya gibi işlemler otomobilin sürüşü ile alakalı bir sorun çıkarmıyor, kullanım ömrü ile alakalı bir sorun yaratmıyor, aracın kullanım ömrünü düşürmüyor. Yani bunlar zararlı işlemler değiller aksine vasıta için faydalı işlemler.”

‘HERKESİN AÇIK VE ŞEFFAF OLMASI GEREKİYOR’

Araç alım ve satımlarında her insanın aleni ve saydam olması icap ettiğini söyleyen Avcı, “İnsanlara değişen parçaların niçin değiştiğini doğru ve aleni şekilde anlatırsanız esasen ikna oluyorlar. Ancak bunu gizlerseniz ve bu vaziyet sonradan açığa çıkarsa insanoğlu da bu biçim durumlarda aracı almak istemiyor” dedi.

“Avrupa’da bu biçim işlerde alıcılar almak istedikleri otomobilin geçmişine, değişen parçalarına ve görmüş olduğu işlemlere aleni şekilde ulaşabiliyorlar. Ülkemizde de bu vaziyet yaygınlaştıkça aslında insanların mevzuya bakış açısı birazcık değişmeye başladı diye düşünüyorum. Yani değişeni ve boyası olan vasıta kıymet yitirilmesine uğrar algısı, doğru ifade ve şeffaflıkla yani karşılıklı güvenin tesisiyle ortadan kalkacak bir düşünce. Bunlar arttıkça bu algının da yavaş yavaş değişeceğini düşünüyorum.” – Hamza Avcı

‘ARKASINDA DAHA ÖNCE YAŞANMIŞ DENEYİMLER VAR’

Milliyet Gazetesi Dış Haberler Müdürü ve Otomotiv Editörü Levent Köprülü, değişeni olan araçların uğramış olduğu fiyat kaybının arkasında ruhsal nedenler ve daha ilkin yaşanmış deneyimler olabileceğini dile getirdi. Türkiye’de ‘Aracın orijinalliği bozulmasın’ yönünde bir kanaat bulunduğunu ve bu düşüncenin olabildiğince yaygın bulunduğunu söyleyen Köprülü, çoğu kişinin olası olmasıyla beraber değişen parçası olmayan, fabrikadan çıkmış olduğu gibi duran araçlar istediğini belirterek laflarını şu şekilde sürdürdü:

“Tüm bunların haricinde değişeni olan araçların büyük kazalar geçirdiğine yönelik bir kanaat de var. Çünkü bunu bilemiyorsunuz. İkinci el satışlarda ağır kaza yapmış araçlar hatta pert halden döndürülmüş araçlar olabiliyor. Tüketiciler bunlarla karşılaştıkları için değişeni olan araçlardan olası olmasıyla beraber uzak durmaya çalışabiliyor. Aracın üstünde çizikler olduğunda bunu düzgüsel görebilen insanoğlu bu çiziklerin onarıldığı durumlarda vasıta üstünde değişik şekilde düşünmeye başlayabiliyor.”

Değişen parçalar ve boya uygulamalarının, aracın yaşına bağlı olarak ton farkı yarattığına da dikkat çeken Köprülü, “Bu vaziyet aracın yaşına bağlı olarak ortaya çıkabiliyor. Yeni parça ya da yeni boyanan alan çok parlak dururken, aracın öteki bölümü daha sönük görünüyor. Bu da doğal insanları talep eder istemez bir miktar geriye itebiliyor. Bu sebeple değişiklik ve boya alıcılar tarafınca fiyat kırmak için bir nedene dönüşebiliyor” ifadelerini kullandı.

‘AVRUPA’DA İKİNCİ EL ARAÇLAR FARKLI ÜLKELERE GÖNDERİLİYOR’

Türkiye’de Avrupa’ya nazaran ters yönde gelişen algının zamanla değişmesinin zor bulunduğunu söyleyen Köprülü, “Bu vaziyet ile alakalı konuşabilmek için ilk ilkin araba piyasasındaki iniş-çıkışlara bakmak lazım. İnsanların alım gücü düşük olduğunda değişen ve boyalı araçlar fiyat kırmak için makul hale geliyor” dedi. Yurt haricinde ve bilhassa de Avrupa’da ikinci el aracın gayet fazla satılan bir şey olmadığını söyleyen Köprülü, “Yurt haricinde bilhassa de Avrupa’da ikinci el vasıta gayet fazla satılan bir şey değil. İkinci el araçlar sıklıkla değişik ülkelere gönderiliyor. Ancak enflasyonun da etkisiyle beraber son dönemde Avrupa’da ikinci el vasıta satışları başladı” diye konuştu.

“Avrupa’da araçların onarımları, parça değişiklikleri ya da boyamaları sıklıkla yetkili servisler tarafınca yapılıyor. Bir de bunun yanında Avrupa’da ikinci el araçların çoğu kazalı olduğundan değil daha fazla çürümeden kaynaklı sebeplerle yenileniyor.” – Levent Köprülü

‘KAZA YAPMA ORANIMIZ ÇOK FAZLA’

Türkiye’de kaza yapma oranımızın yüksek bulunduğunu hatırlatan Köprülü, “Başta trafik eğitimlerinin kafi olmaması olmak suretiyle bu tabloya niçin olan çoğu şey var. Biz birazcık telaşlı bir milletiz ve derhal her araçla hız yapıyoruz ve araçları hırpalayacak şekilde kullanıyoruz. Bu sebeple Avrupa ve Türkiye arasında değişen bölüme ya da boyanmış araçların piyasasına yönelik bir kıyaslama yapmanın çok mantıklı olacağını düşünmüyorum” dedi.

 

Milliyet